ئادابی جیماعكردن له‌ ئیسلامدا

بسم الله الرحمن الرحیم 
پرسیار: ئیسلام هه‌موو شتيكی فير كردووین، چؤن ئه‌خوين و ئه‌خؤینه‌وه‌، چی له‌به‌ر ده‌كه‌ین، جا ئایا هیچ سوننه‌تيك هه‌یه‌ ئاداب و شيوازی جووتبوون جماع روون بكاته‌وه‌؟
وه‌لام: به‌لئ، راست ده‌كه‌یت له‌وه‌ی كه‌ ئیسلام هه‌موو شتيكی فير كردووین؛ ئیسلام هه‌موو خير و خؤشییه‌كی بؤ مرؤف هيناوه‌ له‌ كاروباری دنیایی و دینییاندا، ژیان و مردنیان، چونكه‌ ئایینی په‌روه‌ردگاره ‌و لای خواوه‌ هاتووه‌

جیماعیش له‌و كاره‌ گرنگانه‌ی ژیانی مرؤفه‌ كه‌ ئایینه‌كه‌مان به‌ جوانترین شيوه‌ روونی كردؤته‌وه ‌و ئاداب و ئه‌حكامی تایبه‌تیی خؤی بؤ داناوه. له‌وه‌ به‌رزتری كردؤته‌وه‌ كه‌ هه‌ر له‌زه‌تيكی شه‌هوانیی رووت بيت و به‌سه‌ربردنی ئاره‌زوویه‌كی كاتی بيت، به‌لكوو به‌ چه‌ند كاريكه‌وه‌ به‌ستوویه‌تییه‌وه‌ وه‌ك نییه‌تی چاك و زیكر و كؤمه‌له‌ ئادابيكی شه‌رعی كه‌ ده‌بيته‌ به‌شيك له‌ به‌ندایه‌تیی مرؤف بؤ په‌روه‌ردگاری و پاداشت و چاكه‌ی له‌سه‌ر وه‌رده‌گريت له‌بریتی ئه‌وه‌ی ته‌نها به‌سه‌ربردنی شه‌هوه‌ت و ئاره‌زوویه‌ك بيت و به‌س؛ له‌ سوننه‌تی پيغه‌مبه‌ریشدا روونكردنه‌وه‌ی ئه‌مه‌ به‌ته‌واوی هاتووه. پيشه‌وا ابن القيم -ره‌حمه‌تی خوای لئ بيت- له‌ كتيبی زاد المعاد دا ده‌فه‌رمويت: به‌لام جووتبوون، ئه‌وه‌ دیاری و هديةی پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم باشترین دیارییه‌ بؤمان. ته‌ندروستی ده‌پاريزيت، له‌زه‌ت و خؤشی و شادمانیشی پئ ته‌واو ده‌بئ و‌ ئه‌و مه‌به‌ستانه‌شی پئ ديته‌ جئ كه‌ له‌پيناویدا دانراون. چونكه‌ جووتبوون الجماع له‌ بنه‌ره‌دتا بؤ سئ مه‌به‌ستی سه‌ره‌كی دانراوه‌:

یه‌كه‌میان: پاراستنی وه‌چه‌ و‌ به‌رده‌وامبوونی جؤری مرؤفایه‌تی تا ئه‌و ژماره‌یه‌ ته‌واو ده‌بيت كه‌ خوای گه‌وره‌ دایناوه‌ له‌م ژیانه‌دا بينه‌ بوون

دووه‌م: ده‌رچوونی ئه‌و ئاوه‌یه‌ له‌ مرؤفدایه‌ كه‌ مانه‌وه ‌و په‌نگخواردنه‌وه‌ی زیان به‌ لاشه‌ ده‌گه‌یه‌نيت

سئ یه‌م: به‌سه‌ربردنی كاری سه‌رجئ ی و له‌زه‌ت و خؤشی وه‌رگرتن، خؤشنووده‌بوون به‌و نیعمه‌ته
جا هه‌ر ئه‌مه‌شه‌ كه‌ به‌ته‌نها له‌ به‌هه‌شتدا هه‌یه‌، چونكه‌ له‌وئ نه‌ مندال هه‌یه ‌و نه‌ زیانی لاشه‌ ، وه‌ هه‌موو پزیشكه‌ باشه‌كانیش وا ده‌بینن كه‌ جیماعكردن له‌ هؤكاری پاراستنی ته‌ندورستییه.” الطب النبوي، ص ٢٤٩
هه‌روه‌ها ده‌فه‌رمويت: ومن منافعه -أي الجماع- : غض البصر، وكف النفس، والقدرة على العفة عن الحرام، وتحصيل ذلك للمرأة، فهو ينفع نفسه في دنياه وأخراه، وينفع المرأة، ولذلك كان النبي صلى الله عليه وسلم يتعاهده ويحبه، ويقول: حبب إلي من دنياكم: النساء والطيب. رواه أحمد ٣/١٢٨ والنسائي ٧/٦١ وصححه الحاكم. واته‌: وه‌ له‌ سووده‌كانی –واته‌ جیماعكردن-: چاوداپؤشین ،له‌ ئاستی نامه‌حره‌م، خؤگرتنه‌وه و‌ توانایی به‌سه‌ر خؤپاككردنه‌وه‌ی‌ نه‌كه‌وتنه‌ حه‌رامه‌وه. وه‌ ئه‌مه‌ بؤ ئافره‌تیش هه‌ر به‌جئ دئ. جا ئه‌و كه‌سه‌ خؤی له‌ دنیا و دوارؤژیشدا سوودمه‌ند ده‌كات. وه‌ سوودیشی هه‌یه‌ بؤ ئافره‌ت، له‌به‌ر ئه‌وه‌ پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم خؤشی ئه‌ویست و ده‌یكرد و‌ ده‌فه‌رموئ: حبب إلي من دنياكم : النساء والطيب رواه أحمد ٣/١٢٨ والنسائي ٧/٦١ وصححه الحاكم. له‌ دنیاتاندا لام خؤشه‌ویست كراوه‌: ئافره‌ت و پاكی و بؤنخؤشی. هه‌روه‌ها پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم ده‌فه‌رمويت: يا معشر الشباب من استطاع منكم الباءة فليتزوج، فإنه أغض للبصر وأحفظ للفرج ، ومن لم يستطع فعليه بالصوم فإنه له وجاء. رواه البخاري ٩/٩٢ و مسلم ١٤٠٠، الطب النبوي ٢٥١. واته‌: ئه‌ی گرؤهی لاوان هه‌ركه‌سيك له‌ ئيوه‌ توانای (لاشه‌یی و راپه‌راندنی مالی) هه‌یه‌ با ژن بينيت، چونكه‌ داپؤشه‌رتره‌ بؤ چاو و پاريزه‌رتره‌ بؤ داوين. وه‌ ئه‌وه‌ش كه‌ نه‌یتوانی، له‌سه‌ریه‌تی به‌رؤژوو بيت. چونكه‌ ئه‌و جئ ی ئه‌وه‌ ده‌گرئ

له‌و كاره‌ گرنگانه‌ی ده‌بئ له‌ كاتی سه‌رجئ ییدا ره‌چاو بكرين:
١- دلسؤزی و نییه‌ت پاكی‌ له‌م كاره‌دا؛ مه‌به‌ستی به‌و كاره‌ی پاراستنی خؤی و خيزانی بيت له‌ حه‌رام. هه‌روه‌ها زیادكردنی ئوممه‌تی ئیسلام بيت تاكوو شانوشه‌وكه‌تی ئوممه‌ته‌كه‌ی به‌رز بيته‌وه‌، چونكه‌ زؤریی عیززه‌ت و سه‌ربه‌رزییه‌ و‌ با بزانيت كه‌ به‌و كاره‌ی هه‌رچه‌نده‌ له‌زه‌ت و خؤشی و به‌خته‌وه‌ریش دایده‌گريت له‌گه‌ل ئه‌وه‌شدا پاداشت وه‌رده‌گريت و خير و چاكه‌ی بؤ ده‌نووسريت؛ له‌ (أبي ذر)ه‌وه‌ -خوا لئ ی رازی بيت- كه‌ پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم فه‌رموویه‌تی: وفي بُضع أحدكم صدقة. واته‌: له‌ دانانی هه‌ریه‌كه‌تاندا -واته‌ جووتبوونی له‌گه‌ل خيزانیدا- چاكه‌یه‌كتان بؤ هه‌یه. وتیان: ئه‌ی پيغه‌مبه‌ری خوا، ئایا یه‌كيك له‌ ئيمه‌ شه‌هوه‌ت و ئاره‌زووی خؤی به‌سه‌ر ده‌بات، ئه‌جر و پاداشتیشی بؤ ده‌نووسريت؟ فه‌رمووی: أرأيتم لو وضعها في الحرام، أكان عليه وزر؟ فكذلك إذا وضعها في الحلال كان له أجر. رواه مسلم ٧٢٠. واته‌: ئایا ئه‌گه‌ر له‌ حه‌رامدا داینا، تاوانی ناكه‌ويته‌ سه‌ر؟ هه‌روه‌هاش ئه‌گه‌ر له‌ حه‌لالدا داینا و سه‌رفی كرد ئه‌وه‌ ئه‌جر و پاداشتی بؤ هه‌یه‌ ،، ئه‌مه‌ش به‌راستی له‌ گه‌وره‌یی و فه‌زلی خوایه‌ به‌سه‌ر ئه‌م ئوممه‌ته‌ پیرؤزه‌وه. سوپاس بؤ ئه‌و خوایه‌ی كه‌ له‌م ئوممه‌ته‌ی گيراوین

٢- پيش كاری جووتبوونه‌كه‌ به‌ پيشه‌كییه‌ك ده‌ستپئ بكات؛ وه‌ك یاریكردن، ماچكردن، ده‌ستبازی، قسه‌ی ناسك و هه‌ستبزوين، چونكه‌ پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم یاری و ده‌ستبازی له‌گه‌ل خيزانه‌كانی كردووه ‌و ماچی كردوون

٣- كاتيك ده‌چيته‌ لای خيزانه‌كه‌ی، بلئ: بسم الله، اللهم جنبنا الشيطان وجنب الشيطان ما رزقتنا. واته‌: به‌ ناوی خوا، خوایه‌ شه‌یتانمان لئ دوور بخه‌ره‌وه‌ و له‌وه‌شی دوور بخه‌ره‌وه‌ كه‌ پيمانت به‌خشیوه -ئه‌و منداله‌ی له‌ ئه‌نجامی ئه‌و سه‌رجئ یییه‌دا ده‌بئ-.پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم ده‌فه‌رمويت: فإن قضى الله بينهما ولدا، لم يضره الشيطان أبدا. رواه البخاري ٩/١٨٧. واته‌:ئه‌گه‌ر خوا بریاری له‌سه‌ر دابيت كه‌ مندالیان ببيت، ئه‌وه‌ به‌ هیچ شيوه‌یه‌ك شه‌یتان زیانی پئ ناگه‌یه‌نيت

٤- بؤی دروسته‌ بچيته‌ لای خيزانه‌كه‌ی له‌ پيشه‌وه‌ له‌ هه‌ر ئاراسته‌یه‌كه‌وه‌ بوو، له‌ پاشه‌وه‌ یان له‌ پيشه‌وه‌ یان له‌ملاولاوه‌ به‌مه‌رجيك كه‌ له‌ پيشه‌وه‌ بيت؛ واته‌ له‌ شوينی مندالبوونه‌وه‌ بيت، له‌به‌ر فه‌رمووده‌ی خوا سبحانه ‌وتعالی: نساؤكم حرث لكم فأتوا حرثكم أنى شئتم، واته‌: خيزانه‌كانتان كيلگه‌ -شوينی تؤوچاندن-ی ئيوه‌ن، ده‌ی بچنه‌ كيلگه‌كانتان چؤنتان ده‌ويت. له‌ (جابر)ه‌وه‌ -خوا لئ ی رازی بئ- ده‌لئ: جووله‌كه‌كان ئه‌یانگوت ئه‌گه‌ر مرؤف له‌ پاشه‌وه‌- مه‌به‌ست له‌ دواوه‌یه‌ نه‌ك له‌ دواوه‌ی- بچيته‌ لای خيزانه‌كه‌ی، ئه‌وه‌ منداله‌كه‌ خيل ده‌رده‌چيت! ئیتر ئه‌م ئایه‌ته‌ هاته‌ خواره‌وه‌: نساؤكم حرث لكم فأتوا حرثكم أنى شئتم؛ پيغه‌مبه‌ریش صلی الله علیه وسلم فه‌رمووی: مقبلة ومدبرة إذا كان ذلك في الفرج. رواه البخاري ٨/١٥٤ ومسلم ٤/١٥٦. واته‌: له‌پاشه‌وه ‌و له‌پيشه‌وه‌ ئه‌گه‌ر له‌ داوينه‌وه‌ بيت

٥- به‌ هیچ شيوه‌یه‌ك و به‌ هیچ جؤريك دروست نییه‌ له‌ دواوه‌ بچيته‌ لای خيزانی، خوای متعال ده‌فه‌رمويت: نساؤكم حرث لكم فأتوا حرثكم أنى شئتم. واته‌: خيزانه‌كانتان كيلگه‌ -شوينی تؤوچاندن-ی ئيوه‌ن، ده‌ی بچنه‌ كيلگه‌كانتان چؤنتان ده‌ويت. وه‌ زانراویشه‌ كه‌ شوينی تؤوچاندن پيشه‌وه‌یه‌، چونكه‌ مندال له‌ويوه‌ دروست ده‌بيت. پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم ده‌فه‌رمويت: ملعون من يأتي النساء في محاشهن: أي أدبارهن.رواه ابن عدي ٢١١/١ و صححه الألباني في آداب الزفاف ص ١٠٥. واته‌: نه‌فره‌تليكراو و دوورخراوه‌یه‌ له‌ ره‌حمه‌تی خوا هه‌ركه‌سيك له‌ دواوه‌ بچيته‌ لای ئافره‌ت.، ئه‌وه‌ش له‌به‌ر ئه‌وه‌ی پيچه‌وانه‌یه‌كی ته‌واوی فیتره‌ت ‌و خوارسكی مرؤفه ‌و كاريكی زؤر قيزه‌ون و ناشیرینه‌ و مه‌به‌ستی جیماع و سه‌رجئ یی پيك ناهينيت. هه‌روه‌ها ئازاری ئافره‌ت داده‌ت و هه‌لی خؤشی و له‌زه‌تی ئافره‌تیش له‌كیس ده‌دات. پاشان دواوه‌ شوينی پیسییه‌ و زؤری تریش كه‌ ئه‌م كاره‌ حه‌رام و قه‌ده‌غه‌ ده‌كه‌ن

٦- ئه‌گه‌ر مرؤف كاری سه‌رجئ یی له‌گه‌ل خيزانه‌كه‌ی كرد و پاشان ویستی دووباره‌ی بكاته‌وه،‌ با ده‌ستنويژ بگريت، له‌به‌ر فه‌رمووده‌ی پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم: إذا أتى أحدكم أهله ثم أراد أن يعود فليتوضأ بينهما وضوءا، فإنه أنشط في العود. رواه مسلم ١/١٧١. واته‌: ئه‌گه‌ر یه‌كيكتان چووه‌ لای خيزانه‌كه‌ی و پاشان ویستی دووباره‌ بچيته‌وه لای، با له‌ نيوانیاندا ده‌ستنويژيك بگريت، چونكه‌ چالاكتره‌ بؤ گه‌رانه‌وه‌كه‌ی بؤ جاری دووه‌م. ئه‌مه‌ش فه‌رمان –واجب- نییه، به‌روو په‌سه‌ند و شتيكی باشه. جا ئه‌گه‌ر بؤی كرا كه‌ له‌نيوان ئه‌و دوو سه‌رجئ یییه‌دا خؤی بشوات ئه‌وه‌ باشتره‌؛ له‌به‌ر فه‌رمووده‌كه‌ی أبي رافع كه‌ پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم رؤژيك به‌سه‌ر خيزانه‌كانیدا گه‌را -كاری سه‌رجئ ی له‌گه‌ل كردن-، لای ئه‌میان خؤی ده‌شت و لای ئه‌ویان خؤی ده‌شت. ده‌لئ پيم وت: ئه‌ی پيغه‌مبه‌ری خوا ئه‌وه‌ بؤ به‌ یه‌كجار خؤت ناشؤى؟ فه‌رمووی: هذا أزكى وأطيب وأطهر. رواه أبو داود والنسائي ٧٩/١. واته‌: ئه‌مه‌ پاكتر و بؤنخؤشتر و خاوينتره

٧- خؤشؤردن له‌سه‌ر ژن و ميرد یان یه‌كيكیان له‌م حاله‌تانه‌ی خواره‌وه‌دا واجب ده‌بيت:
– به‌یه‌كگه‌یشتنی هه‌ردوو خه‌ته‌نه‌كراوه‌كان -عه‌وره‌تی پیاو و ژن- له‌به‌ر فه‌رمووده‌ی پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم: إِذَا جَاوَزَ الْخِتَانُ الْخِتَانَ (وفي رواية: مسّ الختان الختان) فَقَدْ وَجَبَ الْغُسْل. رواه أحمد و مسلم رقم ٥٢٦. واته‌: ئه‌گه‌ر خه‌ته‌نه‌ خه‌ته‌نه‌ی تيپه‌راند، (وه‌ له‌ ریوایه‌تيكی تردا: خه‌ته‌نه‌ گه‌یشت به‌ خه‌ته‌نه ‌و به‌ری كه‌وت)، ئه‌وه‌ خؤشؤردن واجب ده‌بيت. وه‌ ئه‌م خؤشؤردنه‌ ده‌بيته‌ واجب جا مه‌نی دابه‌زئ یان نا،‌ به‌ركه‌وتنی هه‌ردوو خه‌ته‌نه‌كراویش مه‌به‌ست پئ ی چوونه‌ناوه‌وه‌ی ئه‌ندامی نيرینه‌یه‌‌ بؤ ناو ئه‌ندامی مئ ینه‌، نه‌ك هه‌ر به‌یه‌كگه‌یشتن و پيكه‌وه‌لكانی رووت
– ده‌رچوونی مه‌نی با دوو خه‌ته‌نه‌كراوه‌كه‌ش به‌یه‌ك نه‌گه‌ن (واته‌ له‌یه‌ك جووت نه‌بن) له‌به‌ر فه‌رمووده‌ی پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم: إنما الماء من الماء. رواه مسلم رقم ١/٢٦٩. واته‌: به‌راستی ئاو له‌ ئاوه. واته‌: كاتئ مرؤف ئاوی هاته‌وه ‌و مه‌نی هاته‌ خواره‌وه‌، ئه‌وه‌ ده‌بئ ئاو به‌خؤيدا بكات و خؤی بشؤريت
(البغوی)) له‌ (شرح السنة)دا ده‌ليت: “غسل الجنابة وجوبه بأحد الأمرين: أما بإدخال الحشفة في الفرج أو خروج الماء الدافق من الرجل أو المرأة.” واته‌ خؤشؤردنی له‌شپیسی به‌ دوو كار واجب ده‌بيت: یان به‌ تيخستنی ئه‌ندامی –نيرینه-‌ له‌ فه‌رجی –مئ یینه-‌ یان ده‌رچوونی ئاوی هه‌لقولاو له‌ پیاو یان له‌ ژن
دروستیشه‌ بؤ ژن و ميرد له‌ یه‌ك شويندا خؤیان بشؤرن با هه‌ریه‌كه‌شیان ئه‌ندامی ئه‌وی تریان ببینيت، له‌به‌ر فه‌رمووده‌كه‌ی عائیشه‌ -خوا لئ ی رازی بيت- كه‌ فه‌رموویه‌تی: كنت أغتسل أنا والنبي صلى الله عليه وسلم من إناء بيني وبينه واحد تختلف أيدينا فيه فيبادرني حتى أقول: دع لي، دع لي، قالت: وهما جنبان.. رواه البخاري و مسلم. واته‌: من و پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم هه‌ردووكمان له‌ یه‌ك ته‌شتدا خؤمان ده‌شؤرد و ده‌ستمان تئ وه‌رده‌دا، ده‌سپيشخه‌ری بؤ ده‌كردم هه‌تا ده‌موت، وازی لئ بينه‌ بؤ من -مه‌به‌ست ئه‌و ته‌شته‌یه‌- وازی لئ بينه‌ بؤ من، ده‌لئ: هه‌ردووكیان له‌شگران بوون
٨- دروسته‌ ئه‌و كه‌سه‌ی كه‌ له‌شگران ده‌بئ، بخه‌وئ و خؤشؤردنه‌كه‌ی دوا بخات و پاشان هه‌لسيت خؤی بشوات ، به‌لام كاريكی باش و په‌سه‌نده‌ كه‌ ده‌ستنويژ بگرئ ئه‌وجا بخه‌وئ، ئه‌ویش له‌به‌ر فه‌رمووده‌ی عومه‌ر كه‌ پرسیاری كرد له‌ پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم: ئایا بخه‌وین له‌ كاتيكدا له‌شمان گرانه‌‌؟ پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم فه‌رمووی: نعم ، ويتوضأ إن شاء. رواه ابن حبان ٢٣٢. واته‌: به‌لئ، وه‌ ئه‌گه‌ر حه‌زیشی كرد ده‌ستنويژ بگريت

٩- حه‌رام و قه‌ده‌غه‌یه‌ له‌ كاتی سوورى مانگانه ‌-الحیض-دا بچیته‌ لای ئافره‌ت، له‌به‌ر فه‌رمووده‌ی خوا سبحانه‌ وتعالی: ويسألونك عن المحيض قل هو أذى فاعتزلوا النساء في المحيض ولا تقربوهن حتى يطهرن فإذا تطهرن فأتوهن من حيث أمركم الله إن الله يحب التوابين ويحب المتطهرين، وه‌ هه‌ركه‌سيكیش له‌ كاتی حه‌یزدا چؤته‌ لای خيزانه‌كه‌ی، با چاكه‌یه‌ك به‌ ئه‌ندازه‌ی دیناريك یان نیو دینار بكات. هه‌روه‌ك سه‌لمينراوه‌ له‌ پيغه‌مبه‌ره‌وه‌ صلی الله علیه وسلم كه‌ وه‌لامی ئه‌و كه‌سه‌ی ئه‌و كاره‌ی كردووه‌ به‌و شيوه‌ داوه‌ته‌وه‌. أخرجه أصحاب السنن وصححه الألباني آداب الزفاف ص ١٢٢. به‌لام بؤی ره‌وایه‌ كه‌ له‌زه‌ت و خؤشی ببینی له‌ ئافره‌تی حه‌یزدار له‌ هه‌ر شوينيكی دیكه‌ی جگه‌ له‌ ئه‌ندامی زاوزئ ی، ئه‌ویش له‌به‌ر فه‌رمووده‌كه‌ی عائیشه‌ -خوا لئ ی رازی بيت- ده‌فه‌رمويت: كان رسول الله صلى الله عليه وسلم يأمر إحدانا إذا كانت حائضا أن تتزر ثم يضاجعها زوجها. متفق عليه. واته‌: پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم فه‌رمانی ده‌دا به‌ هه‌ریه‌كه‌مان ‌-واته‌ ئافره‌تان- ئه‌گه‌ر له‌ حه‌یزدا بووینایه‌‌ كه ئه‌و شوينه‌ی داپؤشییایه‌‌ ،واته‌ نيوان ناوك تاكوو ئه‌ژنؤ كه‌ له‌ كاتی حه‌یزدا نابيت لئ ی نزیك ببیته‌وه، پاشان ميرده‌كه‌ی له‌گه‌لی راده‌كشا

١٠- دروسته‌ بؤ ميرد‌ وا بكات كه‌ مندالیان نه‌بئ ئه‌گه‌ر ویستی؛ هه‌روه‌ها دروستیشه‌ ئاميری به‌رگری له‌ مندالبوون ،وه‌ك كؤنديم، به‌كار بينيت، ئه‌گه‌ر خيزانه‌كه‌ی رئ ی پئ دا. چونكه‌ ئه‌ویش مافی ئه‌وه‌ی هه‌یه‌ داوای مندال بكات، واته‌ به‌ره‌زامه‌ندیی هه‌ردوولا بيت؛ به‌لگه‌ی ئه‌مه‌ش فه‌رمووده‌كه‌ی جابری كوری عبدالله یه‌ -خوا لئ ی رازی بيت- كه‌ ده‌ليت: كنا نعزل على عهد رسول الله صلى الله عليه وسلم فبلغ ذلك رسول الله صلى الله عليه وسلم فلم ينهنا. رواه البخاري ٩/٢٥٠ ومسلم ٤/١٦٠. واته‌: ئيمه‌ له‌ سه‌رده‌می پيغه‌مبه‌ردا صلی الله علیه‌ وسلم خؤمان داده‌بری -نه‌مانده‌هيشت مندالمان ببيت-. ئه‌مه‌ش گه‌یشته‌وه‌ به‌ پيغه‌مبه‌ر و قه‌ده‌غه‌شی لئ نه‌كردین ، به‌لام چاكتر و له‌پيشتر وازهينانه‌ له‌مانه‌ هه‌مووی له‌به‌ر چه‌ند خاليك: له‌ده‌ستدان یان كه‌مكردنه‌وه‌ی له‌زه‌ت و خؤشیگه‌یاندنه‌ به‌ ئافره‌ت؛ له‌وانه‌ش له‌ده‌ستدانی هه‌ندئ له‌ مه‌به‌سته‌كانی ژن و ميردایه‌تییه‌ كه‌ زؤركردن و زیادبوونی وه‌چه ‌و نه‌وه‌ی خؤیه‌تی وه‌ك له‌وه‌وپيش ئاماژه‌مان بؤ كرد

١١- حه‌رام و قه‌ده‌غه‌یه‌ له‌سه‌ر هه‌ریه‌ك له‌و ژن و ميرده‌ كه‌ ئه‌و نهينییانه‌ی په‌یوه‌ندییان به‌ ژیانی هاوسه‌ريتییانه‌وه‌ هه‌یه،‌ بیبه‌نه‌ ده‌ره‌وه ‌و لای خه‌لكی تر باسی بكه‌ن. به‌لكوو ئه‌مه‌ له‌ خراپترینی كار و كرده‌وه‌ی هاوسه‌ريتییه؛ پيغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم ده‌فه‌رمويت إن من شر الناس منزلة عند الله يوم القيامة الرجل يفضي إلى امرأته وتفضي إليه ثم ينشر سرها. رواه مسلم ٤/١٥٧. واته‌: به‌راستی له‌ خراپترینی خه‌لكی له‌ پله‌وپایه‌یاندا لای خوا له‌ رؤژی دواییدا، ئه‌و پیاوه‌یه‌ كه‌ له‌گه‌ل خيزانه‌كه‌ی ده‌مينيته‌وه‌ و به‌یه‌كه‌وه‌ن و (نيهنیی هاوسه‌ريتییان لای یه‌كتره‌)، پاشان ده‌چيت نهينیی خيزانه‌كه‌ی بلاو ده‌كاته‌وه.‌ واته‌ لای خه‌لكی باس ده‌كات چی كردووه ‌و چی ده‌كات و تایبه‌تمه‌ندیی ژیانی هاوسه‌ريتییان بؤ خه‌لكی تر باس ده‌كات
وه‌ له‌ ئه‌سما‌ی كچی یه‌زید ه‌وه‌ -خوا لئ ی رازی بيت- كه‌ له‌كن پيغه‌مبه‌ر بوو صلی الله علیه وسلم و پیاوان و ژنانیش له‌وئ دانیشتبوون، وتی: لعل رجلا يقول ما يفعل بأهله، ولعل امرأة تخبر بما فعلت مع زوجها؟! به‌لكوو‌ پیاويك ئه‌وه‌ی به‌ خيزانه‌كه‌ی كردووه‌ باسی بكات و‌ له‌وانه‌شه‌ ژنيك ئه‌وه‌ی ميرده‌كه‌ی له‌گه‌لی كردووه‌ باسی بكات؟! ئیتر خه‌لكه‌كه‌ بئ ده‌نگ بوون، ئه‌وجا وتم -واته‌ ئه‌سما-: به‌لئ سويند به‌خوا ئه‌ی پيغه‌مبه‌ری خوا، پیاوانیش وا ده‌كه‌ن و‌ ژنانیش هه‌روا ده‌كه‌ن. فه‌رمووی: فلا تفعلوا، فإنما ذلك مثل شيطان لقي شيطانة في طريق فغشيها والناس ينظرون. رواه أبوداود برقم ١/٣٣٩، وصححه الألباني في آداب الزفاف ص ١٤٣. وا مه‌كه‌ن، چونكه‌ به‌راستی ئه‌وه‌ وه‌ك ئه‌وه‌یه‌ شه‌یتانيكی پیاو به‌ شه‌یتانيكی ژن گه‌یشت بيت له‌ سه‌ر ريگه‌دا و خؤی بدات به‌سه‌ریدا و خه‌لكیش سه‌یری بكه‌ن

ئه‌مه‌ هه‌ندئ ئه‌و ئاداب و ره‌وشتانه‌ی كاری سه‌رجئ یی بوو له‌ ئیسلامدا. سوپاس بؤ ئه‌و خوایه‌ رينمایی كردووین بؤ ئه‌م ئایینه‌ پیرؤزه‌؛ سوپاس بؤ ئه‌و خوایه‌ی خيری دنیا و دوارؤژی پئ ئاشنا كردووین و گيراوینی له‌ شوينكه‌وتووانی ئه‌م ئایینه‌ پیرؤزه

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s